Unified Science - 9789027724847

apriorycznie, co więcej, do odrzucenia opartego ostatecznie na ustaleniach a posteriori, innymi słowy, czysta nauka o przyrodzie w kantowskim znaczeniu okazała się nie tylko nie czysta, ale wręcz fałszywa. Jeśli chodzi o logikę i matematykę, decydujące prace Fregego, Russella i Whiteheada nasuwały dwa wnioski: po pierwsze, że możliwe jest konstruowanie matematyki w oparciu o logikę (logicyzm), a po drugie, że twierdzenia logiczne mają nieodwołalny status analityczny . Jednak w ramach logiki status twierdzeń logicznych zostaje przeniesiony na twierdzenia matematyczne, w związku z czym twierdzenia matematyczne są również rozumiane jako analityczne. Wszystko to powoduje, że zawarte w kantowskim pytaniu egzystencjalne założenie o możliwości sądów syntetycznych i apriorycznych należy, jak się wydaje, odrzucić jako fałszywe. Jednak porzucenie tego założenia oznacza jednocześnie uderzenie w samo sedno kantowskiego programu oparcia nauk przyrodniczych na fundamencie filozoficznym. Niepowodzenie współczesnych prób sugeruje jednocześnie odwrócenie relacji między filozofią a naukami indywidualnymi: zadaniem filozofii nie jest ingerowanie w podstawy poszczególnych nauk, jako dyscypliny mniej udanej, jej zadaniem jest raczej szukanie wskazówek w zasadach racjonalności obowiązujących w poszczególnych naukach.